ภาควิชาภูมิศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

บุคลากรสายวิชาการ

อาจารย์ ดร.

ดวงนภา ลาภใหญ่

ตำแหน่ง :

duangnapha.lapyai@cmu.ac.th

053943543

Scopus Database (Scholars@SOCCMU)

Content Navigation

เกี่ยวกับ

ดวงนภา ลาภใหญ่ เป็นอาจารย์ที่ภาควิชาภูมิศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ สนใจในประเด็นด้านภูมิอากาศ อุทกวิทยา และแบบจำลองพื้นผิวโลก โดยเฉพาะการประยุกต์ใช้แบบจำลองสภาพภูมิอากาศและแบบจำลองอุทกวิทยาร่วมกับเทคโนโลยีภูมิสารสนเทศและการรับรู้จากระยะไกล เพื่อทำความเข้าใจและคาดการณ์การเปลี่ยนแปลงของทรัพยากรน้ำและสิ่งแวดล้อมในภูมิภาค โดยมีผลงานตีพิมพ์และโครงการวิจัยที่เกี่ยวข้องกับประเมินและคาดการณ์ภัยแล้งเชิงอุทกวิทยา การพัฒนาดัชนีภัยแล้งแบบผสม (Composite Drought Index) การพยากรณ์สภาพภูมิอากาศสำหรับทรัพยากรน้ำ ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในมิติต่าง ๆ ตลอดจนการติดตามและประมาณค่าฝุ่นละออง PM2.5 และสถานการณ์การเผาในที่โล่ง เพื่อสนับสนุนการบริหารจัดการเชื้อเพลิงชีวมวลและลดผลกระทบจากปัญหาหมอกควันในพื้นที่ภาคเหนือ นอกจากนี้ได้ปฏิบัติงานในบริษัท เอ็นไวรอน อินไซท์ จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทสตาร์ทอัพ (Tech Spin-off) ภายใต้กลุ่มบริษัทอ่างแก้ว โฮลดิ้ง จำกัด (มหาวิทยาลัยเชียงใหม่) ซึ่งนำองค์ความรู้และผลงานวิจัยไปประยุกต์เพื่อแก้ไขปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมและคุณภาพอากาศ เพื่อเชื่อมโยงงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์เข้ากับการรับมือความท้าทายด้านสิ่งแวดล้อมที่ประเทศไทยกำลังเผชิญ ผ่านความร่วมมือแบบสหวิทยาการและการพัฒนานวัตกรรมเชิงพื้นที่

หัวข้อวิจัยที่สนใจ

  • แบบจำลองอุทกวิทยา การประเมินและคาดการณ์ภัยแล้งเชิงอุทกวิทยา และการพัฒนาดัชนีภัยแล้งแบบผสม 
  • การพัฒนาระบบเฝ้าระวัง–พยากรณ์ทรัพยากรน้ำและภัยแล้งภาคการเกษตร 
  • ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศต่อทรัพยากรน้ำและสิ่งแวดล้อม   

โครงการวิจัย

  • ศูนย์ภูมิภาคเพื่อการศึกษาด้านภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม. 2569. การวิเคราะห์ผลกระทบของ Data Assimilation ต่อประสิทธิภาพการคาดการณ์ช่วงไม่เกินฤดูกาล (S2S) ของประเทศไทย. สถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำ (องค์การมหาชน). 
  • ศูนย์ภูมิภาคเพื่อการศึกษาด้านภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม. 2569. การรวบรวม วิเคราะห์ และรายงานข้อมูลสถานการณ์ฝุ่นควัน PM2.5 เพื่อสนับสนุนงานบริหารลดความเสี่ยงและผลกระทบจังหวัดเชียงใหม่ ปี 2569. องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่.
  • บริษัท เอ็นไวรอน อินไซท์ จำกัด. 2569. พัฒนาระบบการจำลองด้านภูมิอากาศเพื่อสนับสนุนการบริการเผยแพร่ข้อมูลภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อมของกรมการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ. บริษัท ทีม คอนซัลติ้ง เอนจิเนียริ่ง แอนด์ แมเนจเมนท์ จำกัด (มหาชน).
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, ปัณณธร ธนดลเมธาพร, ดวงนภา ลาภใหญ่. 2569. การเสริมสร้างศักยภาพระบบ FireD เพื่อยกระดับการบริหารจัดการเชื้อเพลิงชีวมวล. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.).
  • ดวงนภา ลาภใหญ่ และชาคริต โชติอมรศักดิ์. 2569. ไฟ-ร้อน-แล้ง เมื่อธรรมชาติส่งสัญญาณถึงเชียงใหม่. มูลนิธิเพื่อลมหายใจ และสภาลมหายใจจังหวัดเชียงใหม่. 
  • ศูนย์ภูมิภาคเพื่อการศึกษาด้านภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม. 2569. การจัดทำระบบฐานข้อมูลและระบบเฝ้าระวังและพยากรณ์ทรัพยากรน้ำ จังหวัดเชียงใหม่ ปีพ.ศ.2568. องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่. ปีงบประมาณ 2568. องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่.
  • บริษัท เอ็นไวรอน อินไซท์ จำกัด. 2569. พัฒนาและจัดทำข้อมูลคาดการณ์สภาพภูมิอากาศแห่งชาติความละเอียดสูงเพื่อสนับสนุนการประเมินความเสี่ยงและการดำเนินการตามแผนการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ. บริษัท ทีม คอนซัลติ้ง เอนจิเนียริ่ง แอนด์ แมเนจเมนท์ จำกัด (มหาชน). 
  • ศูนย์ภูมิภาคเพื่อการศึกษาด้านภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม. 2567. โครงการศึกษาและประเมินความแม่นยำของระบบปฏิบัติการต้นแบบสำหรับคาดการณ์สภาพอากาศในช่วงไม่เกินฤดูกาล (S2S Operational System). สถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำ (องค์การมหาชน). 
  • ศูนย์ภูมิภาคเพื่อการศึกษาด้านภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม. 2568. การจัดทำระบบฐานข้อมูลและระบบเฝ้าระวังและพยากรณ์ทรัพยากรน้ำ จังหวัดเชียงใหม่ ปีพ.ศ.2567. องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่. 
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, ปัณณธร ธนดลเมธาพร, ดวงนภา ลาภใหญ่, และเกวลิน อินลวง. 2567. การปรับปรุงแบบจำลองพยากรณ์คุณภาพอากาศ WRF-Chem และแอปพลิเคชั่น FireD เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการเชื้อเพลิงชีวมวล. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) 
  • ศูนย์ภูมิภาคเพื่อการศึกษาด้านภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม. 2566. การจัดทำระบบฐานข้อมูลและระบบเฝ้าระวังและพยากรณ์ทรัพยากรน้ำ จังหวัดเชียงใหม่. องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่.
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, อรรถชัย จินตเวช, ดวงนภา ลาภใหญ่, ปัณณธร ธนดลเมธาพร. 2567. การพัฒนาระบบเฝ้าระวังและพยากรณ์ภัยแล้งภาคการเกษตรสำหรับพื้นที่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย ปีที่ 2. สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (สวก.)
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, อัศมน ลิ่มสกุล, ศุภชัย นาคะพันธ์, กฤตนัย ต่อศรี และดวงนภา ลาภใหญ่. 2566. ความผันแปรรายทศวรรษ กลไก และการคาดการณ์สภาวะสุดขั้วของสภาพภูมิอากาศในพื้นที่เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภายใต้สภาวะโลกร้อน ปีที่ 3. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) 
  • ศูนย์ภูมิภาคเพื่อการศึกษาด้านภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม. 2566. การพัฒนาต้นแบบระบบตรวจวัดอุณหภูมิ ความชื้นในดิน ปริมาณน้ำฝนและสภาพอากาศแบบอัตโนมัติ เพื่อสนับสนุนงานเฝ้าระวังติดตามและพยากรณ์ด้านสิ่งแวดล้อมของจังหวัดเชียงใหม่. องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่. 
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, อัศมน ลิ่มสกุล, ศุภชัย นาคะพันธ์, กฤตนัย ต่อศรี และดวงนภา ลาภใหญ่. 2565. โครงการความผันแปรรายทศวรรษ กลไก และการคาดการณ์สภาวะสุดขั้วของสภาพภูมิอากาศในพื้นที่เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภายใต้สภาวะโลกร้อน ปีที่2. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) 
  • ศูนย์ภูมิภาคเพื่อการศึกษาด้านภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม. 2565. การประเมินประสิทธิภาพของแบบจำลองพื้นผิวดินในแบบจำลอง WRF สำหรับความสามารถในการคาดการณ์ปริมาณน้ำฝนรายฤดูกาลย่อย (S2S) ของประเทศไทย. สถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำ (องค์การมหาชน)
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, อรรถชัย จินตเวช, ดวงนภา ลาภใหญ่, ปัณณธร ธนดลเมธาพร และ . 2565. การพัฒนาระบบเฝ้าระวังและพยากรณ์ภัยแล้งภาคการเกษตรสำหรับพื้นที่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย ปีที่ 1. สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (สวก.)
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, อัศมน ลิ่มสกุล, ศุภชัย นาคะพันธ์, กฤตนัย ต่อศรี และดวงนภา ลาภใหญ่. 2564. โครงการความผันแปรรายทศวรรษ กลไก และการคาดการณ์สภาวะสุดขั้วของสภาพภูมิอากาศในพื้นที่เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภายใต้สภาวะโลกร้อน ปีที่1. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) 
  • ดวงนภา ลาภใหญ่ และพัตรา คำสีหา. 2562. โครงการห่วงโซ่คุณค่าและแนวทางการเพิ่มมูลค่ากล้วยไข่ของกลุ่มผู้ประกอบการในตลาดมอกล้วยไข่สู่การยกระดับผลิตภัณฑ์แปรรูป. สถาบันวิจัย มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร. 
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, ปัณณธร ธนดลเมธาพร และดวงนภา ลาภใหญ่. 2562. โครงการการพยากรณ์ภูมิอากาศรายฤดูแบบชุดโดยใช้เงื่อนไขเริ่มต้นที่แตกต่างกัน เพื่อใช้สำหรับแบบจำลองคาดการณ์ผลผลิตข้าวสำหรับประเทศไทย. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) ฝ่ายเกษตร.
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์, ดวงนภา ลาภใหญ่ และปัณณธร ธนดลเมธาพร. 2561. โครงการการพยากรณ์ภูมิอากาศรายฤดูเพื่อใช้สำหรับแบบจำลองคาดการณ์ผลผลิตข้าวสำหรับประเทศไทย. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) ฝ่ายเกษตร.
  • สมพร จันทระ และคณะ. 2560. รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการการติดตามตรวจสอบการเผาในที่โล่งในภาคเหนือของประเทศไทยสำหรับการประเมินการปล่อยและการเคลื่อนที่ของมลพิษทางอากาศ. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย. 
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์ และดวงนภา ลาภใหญ่. 2558. ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศต่อปัญหามลพิษทางอากาศในพื้นที่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
  • Chotamonsak, C. and Lapyai, D. 2015. The effects of atmosphere aerosol on solar radiation and climate over Northern Thailand: Phase I – A case study of forest fire season 2013. National Astronomical Research Institute of Thailand.
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์ และดวงนภา ลาภใหญ่. 2557. การเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิและฝนสุดโต่งในพื้นที่ภาคเหนือของประเทศไทย. ศูนย์วิจัยคณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. 

ผลงานตีพิมพ์

  • Chotamonsak, C., Thanadolmethaphorn, P., Lapyai, D., & Chimla, S. (2026). Near Real-Time Biomass Burning PM2.5 Emission Estimation to Support Environmental Health Risk Management in Northern Thailand Using FINNv2.5. Toxics, 14(1), 84. https://doi.org/10.3390/toxics14010084
  • Lapyai, D., Chotamonsak, C., Chantara, S., & Limsakul, A. (2025). Projections of Hydrological Droughts in Northern Thailand Under RCP Scenarios Using the Composite Hydrological Drought Index (CHDI). Water, 17(24), 3568. https://doi.org/10.3390/w17243568
  • Chotamonsak, C., Lapyai, D., & Thanadolmethaphorn, P. (2025). Towards Near-Real-Time Estimation of Live Fuel Moisture Content from Sentinel-2 for Fire Management in Northern Thailand. Fire, 8(12), 475. https://doi.org/10.3390/fire8120475
  • Chotamonsak, C., Lapyai, D., Limsakul, A., Torsri, K., Thanadolmethaphorn, P., & Nakapan, S. (2025). Evaluation of WRF-Downscaled CMIP5 Climate Simulations for Precipitation and Temperature over Thailand (1976–2005): Implications for Adaptation and Sustainable Development. Sustainability, 17(21), 9899. https://doi.org/10.3390/su17219899
  • Lapyai, D., Chotamonsak, C., Chantara, S., & Limsakul, A. (2025). Developing a Composite Hydrological Drought Index Using the VIC Model: Case Study in Northern Thailand. Water, 17(18), 2732. https://doi.org/10.3390/w17182732
  • Aumtong, S., Foungyen, P., Kanchai, K., Chuephudee, T., Chotamonsak, C., & Lapyai, D. (2024). Impact of Reduced Nitrogen Inputs on Soil Organic Carbon and Nutrient Dynamics in Arable Soil, Northern Thailand: Short-Term Evaluation. Agronomy, 14(11), 2587. https://doi.org/10.3390/agronomy14112587
  • Chotamonsak, C., & Lapyai, D. (2020). Climate change impacts on air quality-related meteorological conditions in upper Northern Thailand. Songklanakarin Journal of Science and Technology (SJST), 42(5), 957–964.
  • Chotamonsak, C., Thanadolmethaphorn, P., & Lapyai, D. (2019). Evaluation and Projection of Changes in Temperature over Northern Thailand Based on CMIP5 Models. EnvironmentAsia, 12(1), 93–101. 
  • ดวงนภา ลาภใหญ่ และพัตรา คำสีหา. (2563). “ห่วงโซ่คุณค่าและแนวทางการเพิ่มมูลค่ากล้วยไข่กำแพงเพชร สำหรับกลุ่ม ผู้ประกอบการในตลาดมอกล้วย ไข่”. วารสารมหาวิทยาลัยพายัพ, ปีที่ 30(1): 94-109.
  • ดวงนภา ลาภใหญ่, ชาคริต โชติอมรศักดิ์ และอริศรา เจริญปัญญาเนตร. (2562). ผลกระทบของเหตุการณ์เอนโซที่ส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงศักยภาพของแหล่งเพาะพันธุ์ยุงก้นปล่อง. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ปีที่ 27, ฉบับที่ 1. หน้า 1-14.
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์ และดวงนภา ลาภใหญ่. (2561). ปัจจัยทางอุตุนิยมวิทยาที่สัมพันธ์ต่อการเกิดปัญหามลพิษทางอากาศในจังหวัดเชียงใหม่. วารสารหน่วยวิจัยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อมเพื่อการเรียนรู้ ปีที่ 9, ฉบับที่ 2. หน้า 237-249.
  • ชาคริต โชติอมรศักดิ์ และดวงนภา ลาภใหญ่. (2561). ผลกระทบของละอองลอยจากการเผาชีวมวลต่อการแผ่รังสีดวงอาทิตย์และสภาพภูมิอากาศในพื้นที่ภาคเหนือของประเทศไทย: กรณีศึกษาช่วงฤดูหมอกควัน ปี ค.ศ.2013. วารสารวิทยาศาสตร์บูรพา ปีที่ 23, ฉบับที่ 3. 1268-1283
  • ดวงนภา ลาภใหญ่, ชาคริต โชติอมรศักดิ์ และอริศรา เจริญปัญญาเนตร. (2561). ปัจจัยสภาพภูมิอากาศที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมเสี่ยงเปิดรับโรคมาลาเรีย กรณีศึกษาตำบลผาบ่อง อำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน. Veridian E-Journal ปีที่ 11, ฉบับที่ 1. หน้า 379-395.
  • ดวงนภา ลาภใหญ่, ชาคริต โชติอมรศักดิ์ และอริศรา เจริญปัญญาเนตร. (2558). ผลกระทบของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศต่อวงจรชีวิตยุงก้นปล่อง. ในเอกสารประกอบการประชุมเสนอผลงานวิจัย การประชุมวิชาการเสนอผลงานวิจัยระดับบัณฑิตศึกษาแห่งชาติ ครั้งที่ 36. มหาวิทยาลัยแม่โจ้ วันที่ 29-31 ตุลาคม 2558. หน้า 209-219.